|
|
|
Sezon grzewczy - UWAGA CZAD
!!!
|
| 09.11.2010r.
czad cichy zabójca... |
|
|
|
!!! Sezon grzewczy - UWAGA CZAD !!!
Od stosowania
się do poniższych rad może zależeć zdrowie i życie
Twoje oraz Twoich bliskich!
|
|
W związku z okresem jesienno - zimowym wraz z obniżeniem się
temperatury na zewnątrz gwałtownie wzrasta ilość pożarów związanych
z eksploatacją urządzeń grzewczych spowodowanych:
- nieostrożnym obchodzeniem się ogniem,
- niedrożnością instalacji wentylacyjnych i kominowych,
- niesprawnością instalacji grzewczych.
Skutkiem jest wzrost ofiar śmiertelnych i osób poszkodowanych
w wyniku tych pożarów. Najczęściej ofiarami stają się osoby
samotne, starsze i dzieci oraz bezdomni.
W związku z powyższym, poniżej przedstawiamy
podstawowe informację i zasady postępowania, które przyczynią
się do zmniejszenia zagrożenia pożarami.
|
|
1. Skąd się bierze czad i dlaczego jest
tak niebezpieczny?
|
|
Czad (tlenek węgla) jest gazem silnie trującym,
bezbarwnym i bezwonnym, nieco lżejszym od powietrza, co powoduje,
że łatwo się z nim miesza i w nim rozprzestrzenia. Powstaje
w wyniku niezupełnego spalania wszelkich paliw - gazu, paliw
płynnych i stałych - spowodowanego brakiem odpowiedniej ilości
tlenu, niezbędnej do zupełnego spalania. Może to wynikać z
braku dopływu świeżego (zewnętrznego) powietrza do urządzenia,
w którym następuje spalanie albo z powodu zanieczyszczenia,
zużycia lub złej regulacji palnika gazowego, a także przedwczesnego
zamknięcia paleniska pieca lub kuchni. Jest to szczególnie
groĽne w mieszkaniach, w których okna są szczelnie zamknięte
lub uszczelnione na zimę. Czad powstaje także często w czasie
pożaru. Niebezpieczeństwo zaczadzenia wynika z faktu, że tlenek
węgla jest gazem niewyczuwalnym zmysłami człowieka. W układzie
oddechowym człowieka tlenek węgla wiąże się z hemoglobiną
krwinek 250 razy szybciej niż tlen, blokując dopływ tlenu
do organizmu. Stwarza to poważne zagrożenie dla zdrowia i
życia człowieka. Następstwem ostrego zatrucia może być nieodwracalne
uszkodzenie ośrodkowego układu nerwowego, niewydolność wieńcowa
i zawał albo nawet natychmiastowa śmierć.
|
|
2. Co zrobić, aby uniknąć zaczadzenia?
|
|
Podstawową przyczyną zatruć są zamknięte,
szczelne okna. Powoduje to powstawanie tlenku węgla w procesie
niezupełnego spalania paliwa i utrudnia odpływ spalin. Tyle
spalin wypłynie przez komin ile świeżego powietrza napłynie
do pomieszczenia z zewnątrz. Zatem przede wszystkim należy
zapewnić możliwość stałego dopływu świeżego powietrza do paleniska
(pieca gazowego, kuchenki gazowej, kuchni węglowej lub pieca)
oraz swobodny odpływ spalin.
Należy więc:
• uchylić okno w mieszkaniu gdy korzysta się z jakiegokolwiek
Ľródła ognia (pieca gazowego z otwartą komorą spalania, kuchenki
gazowej lub węglowej),
• nie zasłaniać kratek wentylacyjnych i otworów nawiewnych,
• zadbać o drożność przewodów spalinowych i wentylacyjnych,
• nie dokonywać podłączenia urządzeń grzewczych do przewodów
kominowych bez wymaganej opinii kominiarskiej,
• przeprowadzać kontrole techniczne, w tym sprawdzanie
szczelności przewodów kominowych, ich systematyczne czyszczenie
oraz sprawdzanie występowania dostatecznego ciągu powietrza,
co najmniej raz w roku zlecić profesjonalnej firmie kominiarskiej
kontrolę przewodów kominowych: dymowych, spalinowych i wentylacyjnych,
• przeprowadzać okresowe czyszczenie przewodów kominowych,
a także usuwać sadzę zgromadzoną w osadniku pieców węglowych,
• użytkować sprawne techniczne urządzenia, w których
odbywa się proces spalania, zgodnie z instrukcją producenta:
kontrolować stan techniczny urządzeń grzewczych,
• stosować urządzenia posiadające stosowne dopuszczenia
w zakresie wprowadzenia do obrotu; w sytuacjach wątpliwych
należy żądać okazania wystawionej przez producenta lub importera
urządzenia tzw. deklaracji zgodności, tj. dokumentu zawierającego
informacje o specyfikacji technicznej oraz przeznaczeniu i
zakresie stosowania danego urządzenia,
• w przypadku wymiany okien na nowe, sprawdzić poprawność
działania wentylacji, ponieważ nowe okna są najczęściej o
wiele bardziej szczelne w stosunku do wcześniej stosowanych
w budynku i mogą pogarszać wentylację,
• systematycznie sprawdzać ciąg powietrza, np. poprzez
przykładanie kartki papieru do otworu, bądĽ kratki wentylacyjnej;
jeśli nic nie zakłóca wentylacji, kartka powinna przywrzeć
do wyżej wspomnianego otworu lub kratki,
• często wietrzyć pomieszczenie, w których odbywa się
proces spalania (kuchnie, łazienki wyposażone w termy gazowe),
a najlepiej zapewnić, nawet niewielkie, rozszczelnienie okien.
• nie bagatelizować objawów duszności, bólów i zawrotów
głowy, nudności, wymiotów, oszołomienia, osłabienia, przyspieszenia
czynności serca i oddychania, gdyż mogą być sygnałem, że ulegamy
zatruciu czadem; w takiej sytuacji należy natychmiast przewietrzyć
pomieszczenie, w którym się znajdujemy i zasięgnąć porady
lekarskiej.
W trosce o własne bezpieczeństwo, warto rozważyć
zamontowanie w domu czujek dymu i gazu. Koszt zamontowania
takich czujek jest niewspółmiernie niski do korzyści, jakie
daje zastosowanie tego typu urządzeń. Dla własnego bezpieczeństwa
zamontuj czujnik wykrywający tlenek węgla w pomieszczeniach,
w których masz urządzenia grzewcze (nie dotyczy urządzeń grzewczych
elektrycznych.
W myśl przepisów przeciwpożarowych:
1. W obiektach lub ich częściach, w których odbywa
się proces spalania paliwa stałego, ciekłego lub gazowego,
usuwa się zanieczyszczenia z przewodów dymowych i spalinowych
w okresach ich użytkowania:
1) od palenisk zakładów zbiorowego żywienia i usług gastronomicznych
- co najmniej raz w miesiącu, jeżeli przepisy miejscowe nie
stanowią inaczej;
2) od palenisk opalanych paliwem stałym niewymienionych w
pkt 1 - co najmniej raz na 3 miesiące;
3) od palenisk opalanych paliwem płynnym i gazowym niewymienionych
w pkt 1 - co najmniej raz na 6 miesięcy.
2. W obiektach lub ich częściach, o których mowa w
pkt. 1, usuwa się zanieczyszczenia z przewodów wentylacyjnych
co najmniej raz w roku, jeżeli większa częstotliwość nie wynika
z warunków użytkowych.
3. Czynności, o których mowa w ust. 1 i 2, wykonują
osoby posiadające kwalifikacje kominiarskie.
Państwowa Straż Pożarna prowadzi systematyczne
czynności kontrolne w zakresie prawidłowości eksploatacji
instalacji użytkowych, w tym również czyszczenia przewodów
kominowych. Pozytywne efekty przynoszą wspólne przedsięwzięcia
podejmowane ze środowiskiem kominiarskim w zakresie działań
edukacyjno-informacyjnych.
|
|
3. Jak pomóc przy zatruciu tlenkiem
węgla?
|
|
• należy natychmiast zapewnić dopływ
świeżego, czystego powietrza, otwierając okna, a w skrajnych
przypadkach wybijając szyby w oknie,
• wynieść osobę poszkodowaną w bezpieczne miejsce, jeśli
nie stanowi to zagrożenia dla zdrowia osoby ratującej; w przypadku
istnienia takiego zagrożenia pozostawić do przybycia służb
ratowniczych,
• wezwać służby ratownicze (pogotowie ratunkowe 999,
straż pożarna 998 lub 112), jeżeli osoba poszkodowana nie
oddycha, ma zatrzymaną akcję serca, należy natychmiast zastosować
sztuczne oddychanie, np. metodą usta - usta oraz masaż serca,
• nie wolno wpadać w panikę, kiedy znajdziemy dziecko
lub dorosłego z objawami zaburzenia świadomości w kuchni,
łazience lub garażu; należy jak najszybciej przystąpić do
udzielania pierwszej pomocy.
Gdy poczujesz gaz:
• zawiadom jak najszybciej pogotowie gazowe i administrację,
• powiadom sąsiadów,
• nie włączaj światła ani żadnych urządzeń elektrycznych,
• nie zapalaj zapałek ani zapalniczek,
• zamknij zawór gazu w mieszkaniu,
• otwórz szeroko okno,
• wyjdĽ na zewnątrz budynku.
|
|
4. Zasady eksploatacji urządzeń grzewczych (podstawowe).
|
|
1. Nie dogrzewaj pomieszczeń kuchenką
gazową, ponieważ długotrwałe palenie się gazu powoduje ubytek
tlenu w powietrzu oraz powstaje niewyczuwalny tlenek węgla
(CO).
2. Pamiętaj, że butle gazowe w kuchni należy umieszczać
w odległości co najmniej 1,5 m od urządzeń emitujących ciepło,
np. piece, grzejniki (z wyjątkiem zestawów kuchni gazowych).
Butle należy ustawiać pionowo, zabezpieczyć przed upadkiem
i uderzeniem oraz z dala od urządzeń powodujących iskrzenie.
3. Nie należy pozostawiać bez dozoru włączonych urządzeń
grzewczych, np. termowentylatorów, grzejników elektrycznych
i innych urządzeń grzejnych, jak grzałki, czajniki elektryczne,
żelazka, suszarki do włosów itp.
4. Nie należy włączać urządzeń grzejnych w pobliżu
materiałów palnych (np. cieczy palnych, ubrań, mebli itp.).
Nie należy używać urządzeń elektrycznych z widocznymi uszkodzeniami
przewodu zasilającego. Podłączenie do jednego gniazdka kilku
urządzeń o dużym poborze mocy może spowodować przegrzanie
instalacji elektrycznej.
5. Nie pozwalajmy dzieciom na zabawę łatwo palnymi
substancjami, ogniem i urządzeniami elektrycznymi. Nie pozostawiajmy
dzieci w domu bez opieki.
|
|
PONADTO:
I. Zadbaj o warunki do ewakuacji na wypadek pożaru:
|
|
• nie stosuj krat w drzwiach i oknach,
na klatkach schodowych i przejściach między nimi oraz wyjściach
na dach - krata utrudni ewakuację podczas pożaru oraz wydłuży
czas oczekiwania na pomoc strażaków; jeżeli musisz, zakładaj
kraty, które można otworzyć od wewnątrz. Klucz przechowuj
w miejscu, znanym wszystkim domownikom; pamiętaj, że podczas
pożaru może to być jedyna droga ewakuacji,
• nie zastawiaj sprzętami korytarzy i dojść do mieszkań
- może to utrudnić ewakuację oraz dojście ratowników.
|
|
II. W zakresie posługiwania się ogniem
otwartym:
|
|
• dopilnuj, by dzieci nie bawiły się
ogniem, materiałami pirotechnicznymi czy urządzeniami elektrycznymi,
nigdy nie pozostawiaj małoletnich dzieci bez opieki,
• nie pal śmieci w śmietnikach i nie dopuść do zaprószenia
ognia w zsypie,
• nie pal papierosów w łóżku - ludzie giną nie tylko
w pożarach obejmujących całe mieszkanie; zdarza się, że zaprószenie
ognia niedopałkiem papierosa po zaśnięciu, prowadzi do śmiertelnego
zatrucia,
• nie zapalaj świec w pobliżu materiałów łatwo zapalnych,
• nie pozostawiaj włączonej kuchenki bez dozoru - odparowanie
wody z garnka może doprowadzić do zwęglenia pozostałości,
zapalenia ich i silnego zadymienia mieszkania, szczególnie
niebezpiecznego dla śpiących osób; przypadkowe wygaszenie
kuchenki podczas gotowania może również doprowadzić do ulatniania
się gazu i jego wybuchu,
• przestrzegaj zakazu używania wyrobów pirotechnicznych
w pomieszczeniach,
• przestrzegaj instrukcji obsługi wyrobów pirotechnicznych,
• przestrzegaj wymagań prawa lokalnego w zakresie stosowania
wyrobów pirotechnicznych,
• wyposaż mieszkanie w gaśnicę proszkową, minimum 2-kilogramową;
taką gaśnicą będziesz mógł bezpiecznie gasić palące się urządzenia
elektryczne pod napięciem,
• wyposaż mieszkanie w autonomiczną czujkę pożarową,
alarmującą o powstaniu dymu (podczas każdego pożaru wydzielają
się duże ilości dymu).
|
|
III. Gdy opuszczasz mieszkanie:
|
|
• sprawdĽ czy zostały wyłączone wszystkie
odbiorniki prądu i gazu,
• przed opuszczeniem domu na dłuższy czas odłącz zasilanie
prądem elektrycznym oraz zakręć zawory wody i gazu,
• u sąsiadów pozostaw informację, gdzie będziesz przebywać.
|
|
IV. Gdy powstanie pożar:
|
|
• zadzwoń do straży pożarnej pod numer
998
lub 112,
• staraj się zejść na piętro poniżej palącego się mieszkania
lub wyjść na zewnątrz budynku, pamiętaj - dym unosi się do
góry, nie wolno zjeżdżać windami, nie należy otwierać drzwi,
przez które wydobywa się dym, gdyż dostarczenie większej ilości
tlenu może spowodować szybki rozwój pożaru i płomienie mogą
nas poparzyć,
• jeżeli nie możesz opuścić mieszkania, nie otwieraj
drzwi prowadzących na korytarz, uszczelnij je, wzywaj krzykiem
pomocy, wykonuj polecenia strażaków,
• nie gaś wodą urządzeń elektrycznych, grozi to porażeniem
prądem; staraj się wyciągnąć z gniazdka przewód zasilający
(np. drewnianym kijem od szczotki), można wykręcić bezpieczniki,
by odłączyć dopływ prądu do mieszkania,
• powiadom o zagrożeniu sąsiadów,
• nie wdychaj dymu - zasłoń usta mokrą tkaniną; jeżeli
to możliwe - zmocz swoje ubranie lub owiń ciało mokrą grubą
tkaniną z naturalnych materiałów (z lnu, wełny, bawełny itp.)
|
|
Pamiętajmy !
Od stosowania się do powyższych rad może zależeć zdrowie i
życie Twoje oraz Twoich bliskich.
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Tlenek węgla CO, potocznie
zwany czadem.
W temperaturze pokojowej jest to bezbarwny i bezwonny gaz.
Ma silne własności toksyczne.
Gromadzi się głównie pod sufitem ponieważ ma nieco mniejszą
gęstość od powierza.
Toksyczne działanie tlenku węgla wynika z jego większego od
tlenu (250-300 razy) powinowactwa do hemoglobiny zawartej
we krwi.
Tworzy on połączenie zwane karboksyhemoglobią, które jest
trwalsze niż służąca do transportu tlenu z płuc do tkanek
oksyhemoglobina (połączenie tlenu z hemoglobiną). Dochodzi
więc do niedotlenienia tkanek, co w wielu przypadkach prowadzi
do śmierci.
Tlenek węgla trwale łączy się z ponad 80% hemoglobiny, co
sprawia, że tylko niewielka ilość hemoglobiny może połączyć
się z tlenem. Ilość ta jest jednak niewystarczająca dla ludzkiego
organizmu. Nadmiar karboksyhemoglobiny powoduje niedotlenienie
organizmu, a w najgorszym przypadku nawet śmierć przez uduszenie.
Wdychanie nawet niewielkiej ilości tlenku węgla może spowodować
zatrucie, silny ból głowy, wymioty, zapadnięcie w śpiączkę
a nawet zgon.
|
|
|
Wszystkie materiały foto, wideo, audio i opracowania
tekstowe oraz inne zamieszczane na stronach witryny Komendy
Miejskiej PSP w Szczecinie można wykorzystywać tylko w celach
informacyjnych, szkoleniowych i edukacyjnych za zgodą Komendy.
Zabronione jest wykorzystanie do celów komercyjnych i innych
niż wymienione powyżej.
|
|
|
|
|
|
